Landelijk unieke identificatie

Een van de uitgangspunten van de Nationale Bibliotheekkaart is dat klanten landelijk uniek moeten kunnen worden geïdentificeerd. Eind jaren 80 is er een nummersystematiek ingevoerd door het toenmalige NBLC. Dit systeem is gebaseerd op een nummer dat begint met het telefonie-netnummer van het werkgebied van een bibliotheek, waarbij de eerste nul is weggelaten. Bijvoorbeeld 70 voor Den Haag en 10 voor Rotterdam. De verdere nummers zijn door de bibliotheek zelf in te vullen. Dit systeem is nog op veel plekken in gebruik, maar is door gebrek aan bewaking verwaterd. Hierdoor is overlap ontstaan in de begingetallen en zijn klantnummers in gebruik genomen van verschillende lengte.

In overleg met de leveranciers van bibliotheeksystemen is besloten om de huidige diversiteit aan nummersystemen te handhaven en te zorgen voor landelijke uniciteit door het toevoegen van een nummer ter identificatie van een bibliotheek. Dit identificatienummer hoeft vooralsnog niet te worden opgeslagen in de bibliotheeksystemen. Hierdoor worden kostbare aanpassingen van invoermaskers, rapportsjablonen en conversies in de bibliotheeksystemen voorkomen.

ISIL-nummer

Voor het nummer dat wordt toegevoegd is gekozen voor het ISIL-nummer (International Standard for Indentification of Libraries). Het ISIL-nummer (ISO 15511) is een wereldwijde standaard voor het identificeren van bibliotheken en gerelateerde organisaties.  Het ISIL-nummer wordt ook gebruikt in het generieke datamodel voor RFid-labels voor bibliotheekobjecten. Het beheer van de ISIL-nummers is ondergebracht bij de Vereniging Openbare Bibliotheken.

Doordat het ISIL-nummer een klant landelijk uniek maakt, vervalt de beperkende nummerrange op basis van het telefonie-netnummer. Hierdoor komen er meer nummers beschikbaar voor lokaal gebruik.

In het lokale bibliotheeksysteem hoeft vooralsnog niets met het ISIL-nummer te gebeuren. Dit komt aan de orde wanneer het project Landelijk Lenen in een vervolgfase wordt uitgebouwd naar het fysiek lenen in een gastbibliotheek.

Het ISIL-nummer wordt wel direct gebruikt voor de systeemtoewijzing van de virtuele bibliotheekkaart op basis van a-select. Hier wordt een klant gevraagd het ISIL-nummer en het klantnummer in te voeren, waarna op basis van het ISIL-nummer het bibliotheeksysteem wordt gelokaliseerd waar de klant wordt geauthenticeerd. Wanneer een klant een oude bibliotheekkaart heeft vindt de toewijzing plaats op basis van het telefonie-netnummer.

Opbouw ISIL-nummer

Onderstaand een voorbeeld van een ISIL-nummer:

NL-0830790000

Het nummer is als volgt opgebouwd:
2 Land identificatie (NL)
3 Koppelteken (-)
4 Sectorkeuze (01 = KB, 08 = Openbare Bibliotheken, 07 = Provinciale Service Organisaties)
5 Viercijferig bibliotheeknummer gelijk aan de Nederlandse Centrale Catalogus (NCC) (3079)
6 Vier nullen (0000)

Barcode

De barcode wordt niet gebruikt voor landelijke identificatie, maar blijft beperkt tot het eigen bibliotheeksysteem. Hierdoor kan het type barcode dat een bibliotheek gebruikt gelijk blijven aan de oude passen, zodat dure aanpassingen op een verouderde technologie voorkomen worden. In de barcode wordt het ISIL-nummer niet verwerkt. Gastlenen kan derhalve alleen plaatsvinden via de RFid chip, of door handmatig ISIL-nummer en pasnummer in te voeren in een applicatie.

Vormgeving

De Nationale Bibliotheekkaart is tweezijdig bedrukt, waarbij één zijde voorzien is van een eenduidige landelijke vormgeving, die aansluit bij landelijke promotiecampagnes. De andere zijde is lokaal door de bibliotheek invulbaar en bevat naast een huisstijl tevens de klantgegevens. Deze zijde kan nauw aansluiten bij lokale promotiecampagnes.

Landelijke kant

Voor de landelijke kant van de Nationale Bibliotheekkaart zijn twee ontwerpen gemaakt. Eén ontwerp voor een volwassenenkaart en één ontwerp voor een jeugdkaart. Technisch zijn er geen verschillen tussen de kaarten. Hierdoor kan een bibliotheek zelf kiezen om alleen de volwassenenkaart of om beide kaarten in te voeren.

Beide kaarten bevatten op dezelfde plek de termen ‘openbare bibliotheek’ en ‘bibliotheek.nl’. Ook het traditionele logo voor openbare bibliotheken is subtiel verwerkt in beide kaarten. Ondanks de vermeende oubolligheid van dit logo is de bekendheid ervan bij het publiek nog steeds enorm.

Volwassenenkaart

De volwassenenkaart bestaat uit een aantal citaten en passages uit diverse media die iets met het bibliotheekwerk te maken hebben. Er is niet alleen gekozen voor high-brow citaten, maar voor een mix met diepgang en humor. Er wordt op de kaart verwezen naar citaten.bibliotheek.nl waar nadere uitleg te vinden is over de herkomst van de citaten en passages.

Jeugdkaart

De jeugdkaart bestaat uit negen kinderfiguurtjes, waarvan de middelste op het truitje het openbare bibliotheken-logo draagt. De acht figuurtjes eromheen verbeelden allemaal één van de meervoudige intelligenties. Een theorie die ook wordt gebruikt in het project ‘de bibliotheek van de 100 talenten’. Meer informatie over meervoudige intelligentie is te vinden op de website http://www.meervoudige-intelligentie.nl. Door het gebruik van deze theorie zou ieder kind zich hierdoor met een of meer van de figuurtjes moeten kunnen identificeren.

Lokale kant

De lokale kant wordt vormgegeven door de bibliotheek zelf.

De lokale kant dient te worden voorzien van een aantal elementen:

• ISIL-nummer
• klantnummer
• barcode